Рак тела матки: почему кровь после менопаузы — повод к врачуЖатыр денесінің обыры: менопаузадан кейінгі қан неге дәрігерге баруға себеп

Многие женщины после менопаузы воспринимают внезапные мажущие выделения как «гормоны шалят» и ждут, что пройдёт само. Именно это ожидание — главный риск при раке тела матки. Сама болезнь часто заявляет о себе рано, и у неё есть понятный первый признак. Эта статья — о том, как не пропустить этот сигнал, что делать с заключением УЗИ на руках и какие вопросы задать врачу.Менопаузадан кейінгі көп әйел кенеттен пайда болған жағынды бөлінуді «гормон ойнап жүр» деп қабылдап, өздігінен өтеді деп күтеді. Жатыр денесінің обырындағы басты қауіп — дәл осы күту. Ауру көбіне ерте білінеді және оның түсінікті алғашқы белгісі бар. Бұл мақала — сол белгіні қалай жіберіп алмау керегі, қолда УДЗ қорытындысы болса не істеу керегі және дәрігерге қандай сұрақ қою керегі туралы.

Что это за болезньБұл қандай ауру

Клетки матки иногда начинают расти и вести себя ненормально. Часть таких изменений доброкачественна — например, миомы или эндометриоз. Злокачественную опухоль отличает способность прорастать в окружающие ткани и распространяться по организму. Чаще всего встречается эндометриальная карцинома — опухоль из клеток внутренней оболочки матки. Значительно реже бывает саркома матки, которая развивается в мышечной и соединительной ткани.Жатыр жасушалары кейде қалыптан тыс өсіп, өзгеше әрекет ете бастайды. Мұндай өзгерістің бір бөлігі қатерсіз — мысалы, миома немесе эндометриоз. Қатерлі ісіктің айырмашылығы — айналадағы тінге өсіп еніп, ағзаға тарай алуында. Ең жиі кездесетіні — эндометриальды карцинома, яғни жатырдың ішкі қабығы жасушаларынан шыққан ісік. Әлдеқайда сирек бұлшықет және дәнекер тінде дамитын жатыр саркомасы кездеседі.

Раку эндометрия нередко предшествует предраковое состояние — атипичная гиперплазия эндометрия. Это ещё не рак, но без лечения она может в него перейти. Поэтому обнаруженную гиперплазию не оставляют «на потом»: врач определяет тактику после исследования ткани.Эндометрий обырының алдында жиі обыр алды жағдайы — эндометрийдің атипиялық гиперплазиясы болады. Бұл әлі обыр емес, бірақ емделмесе, оған айналуы мүмкін. Сондықтан анықталған гиперплазияны «кейінге» қалдырмайды: тактиканы дәрігер тінді зерттегеннен кейін белгілейді.

Симптомы: на что обратить вниманиеБелгілері: неге назар аудару керек

Самый частый признак — аномальное влагалищное кровотечение. После менопаузы это любое кровотечение или мажущие выделения, даже однократные. До менопаузы настораживать должны более частые или длительные менструации, а также кровотечения и мазня между ними.Ең жиі белгісі — қалыптан тыс қынаптық қан кету. Менопаузадан кейін бұл кез келген қан кету немесе жағынды бөліну, тіпті бір рет болса да. Менопаузаға дейін етеккірдің жиілеуі не ұзаруы, сондай-ақ олардың арасындағы қан кету мен жағынды бөліну алаңдатуы тиіс.

Другие возможные симптомы: выделения с неприятным запахом, гноевидные или с примесью крови; боль или затруднение при мочеиспускании; боль в малом тазу, внизу живота, в спине или ногах; боль при половом контакте. На поздних стадиях может появиться скопление жидкости в животе или отёки ног. Все эти жалобы бывают и при других, более безобидных состояниях — но разобраться в причине может только врач.Басқа ықтимал белгілер: жағымсыз иісті, ірің тәрізді немесе қан аралас бөліністер; зәр шығарғанда ауырсыну не қиналу; кіші жамбаста, іштің төменгі жағында, арқада не аяқта ауырсыну; жыныстық қатынас кезіндегі ауырсыну. Кеш сатыларда құрсақта сұйықтық жиналуы немесе аяқтың ісінуі пайда болуы мүмкін. Бұл шағымдардың бәрі басқа, зиянсыздау жағдайларда да кездеседі — бірақ себебін тек дәрігер анықтай алады.

Кто в группе рискаҚауіп тобында кім бар

Болезнь чаще развивается после менопаузы, у женщин старше 50 лет. Многие факторы риска связаны с длительным воздействием эстрогена без уравновешивающего действия прогестерона: избыточный вес, заместительная гормональная терапия только эстрогенами, синдром поликистозных яичников, раннее начало менструаций (до 12 лет) и поздняя менопауза (после 55 лет). Значение имеет и наследственность: рак тела матки у близких родственниц, синдром Линча или синдром Коудена.Ауру көбіне менопаузадан кейін, 50 жастан асқан әйелдерде дамиды. Көптеген қауіп факторы прогестеронның теңгеруші әсерінсіз эстрогеннің ұзақ әсерімен байланысты: артық салмақ, тек эстрогенмен гормон алмастыру терапиясы, аналық бездің поликистоз синдромы, етеккірдің ерте басталуы (12 жасқа дейін) және кеш менопауза (55 жастан кейін). Тұқым қуалаушылықтың да маңызы бар: жақын туыс әйелдердегі жатыр денесінің обыры, Линч синдромы немесе Коуден синдромы.

Наличие фактора риска не означает, что болезнь обязательно разовьётся, — это повод внимательнее относиться к симптомам и не откладывать осмотр. Снизить риск помогают поддержание здорового веса, регулярная физическая активность и своевременное обращение к врачу при нарушениях цикла. Выбор гормональной контрацепции или заместительной терапии стоит обсуждать с гинекологом.Қауіп факторының болуы ауру міндетті түрде дамиды дегенді білдірмейді — бұл белгілерге мұқият қарап, тексеруді кейінге қалдырмауға себеп. Қауіпті азайтуға сау салмақты сақтау, тұрақты дене белсенділігі және етеккір бұзылғанда дәрігерге уақтылы қаралу көмектеседі. Гормондық контрацепцияны немесе алмастыру терапиясын таңдауды гинекологпен талқылаған жөн.

Как ставят диагнозДиагноз қалай қойылады

Обследование начинается с беседы и гинекологического осмотра. Затем обычно проводят трансвагинальное УЗИ: оно показывает толщину эндометрия, наличие образований в матке и признаки распространения в малом тазу. Если на УЗИ видно утолщение эндометрия или есть характерные жалобы, следующий шаг — получение ткани для исследования.Тексеру сұхбат пен гинекологиялық қараудан басталады. Одан кейін әдетте трансвагинальды УДЗ жасалады: ол эндометрийдің қалыңдығын, жатырдағы түзілістерді және кіші жамбасқа таралу белгілерін көрсетеді. УДЗ-да эндометрийдің қалыңдауы көрінсе немесе тән шағымдар болса, келесі қадам — зерттеуге тін алу.

Для этого используют гистероскопию — осмотр полости матки через тонкий оптический инструмент — и биопсию эндометрия, которую часто выполняют одновременно. Если полученного образца недостаточно или результат неоднозначен, проводят диагностическое выскабливание. Окончательный диагноз ставят только по заключению гистологии. Анализ крови на маркер CA-125 может дополнять картину, но сам по себе диагноз не ставит. Точная стадия болезни обычно уточняется во время операции.Ол үшін гистероскопия — жатыр қуысын жіңішке оптикалық құрал арқылы қарау — және көбіне онымен бір мезгілде жасалатын эндометрий биопсиясы қолданылады. Алынған үлгі жеткіліксіз болса немесе нәтиже екіұшты болса, диагностикалық қырнау жүргізіледі. Түпкілікті диагноз тек гистология қорытындысы бойынша қойылады. CA-125 маркеріне қан талдауы көріністі толықтыруы мүмкін, бірақ өзі диагноз қоймайды. Аурудың нақты сатысы әдетте ота кезінде анықталады.

Что означают стадииСатылар нені білдіреді

Для рака эндометрия используют систему стадий FIGO. Упрощённо: при первой стадии опухоль ограничена телом матки; при второй — переходит на шейку матки; при третьей — выходит за пределы матки на трубы, яичники, влагалище, окружающие ткани или лимфоузлы малого таза; при четвёртой — прорастает в мочевой пузырь или кишку либо даёт отдалённые метастазы, например в печень, лёгкие или кости. Для саркомы матки применяется своя классификация, где учитывается и размер опухоли.Эндометрий обыры үшін FIGO сатылар жүйесі қолданылады. Қарапайымдап айтқанда: бірінші сатыда ісік жатыр денесімен шектеледі; екіншіде — жатыр мойнына өтеді; үшіншіде — жатырдан шығып, түтіктерге, аналық бездерге, қынапқа, айналадағы тінге немесе кіші жамбастың лимфа түйіндеріне тарайды; төртіншіде — қуыққа не ішекке өсіп енеді немесе бауыр, өкпе, сүйек сияқты алыс мүшелерге метастаз береді. Жатыр саркомасы үшін ісіктің мөлшері де ескерілетін өз жіктемесі қолданылады.

Как строится лечениеЕм қалай құрылады

План лечения составляет гинеколог-онколог вместе с другими специалистами. Он зависит от типа опухоли, стадии, общего здоровья и пожеланий пациентки, поэтому у каждой женщины он свой.Ем жоспарын гинеколог-онколог басқа мамандармен бірге құрады. Ол ісіктің түріне, сатысына, жалпы денсаулыққа және пациенттің қалауына байланысты, сондықтан әр әйелде өзінше болады.

Основной метод лечения и рака эндометрия, и саркомы матки — операция. Чаще всего выполняют тотальную гистерэктомию (удаление матки вместе с шейкой) и двустороннюю сальпингоовариэктомию (удаление обеих маточных труб и яичников). По показаниям удаляют лимфоузлы малого таза и вокруг аорты. Операция может выполняться открытым доступом или малоинвазивно — в Biruni University Hospital применяется и роботическая хирургия, при которой разрезы меньше. Какой доступ подходит, решает хирург.Эндометрий обырын да, жатыр саркомасын да емдеудің негізгі әдісі — ота. Көбіне тотальды гистерэктомия (жатырды мойнымен бірге алу) және екі жақты сальпингоовариэктомия (екі жатыр түтігі мен аналық безді алу) жасалады. Көрсетілім бойынша кіші жамбас пен қолқа айналасындағы лимфа түйіндері алынады. Ота ашық жолмен немесе аз инвазивті тәсілмен жасалуы мүмкін — Biruni University Hospital-де тілігі кішірек роботтық хирургия да қолданылады. Қай тәсіл сәйкес келетінін хирург шешеді.

После операции для снижения риска рецидива может быть рекомендована лучевая или химиотерапия, иногда их назначают и до операции. При распространённых стадиях применяют гормональную терапию, таргетные препараты и иммунотерапию.Отадан кейін қайталану қаупін азайту үшін сәулелік терапия немесе химиотерапия ұсынылуы мүмкін, кейде оларды отаға дейін де тағайындайды. Таралған сатыларда гормон терапиясы, таргетті препараттар және иммунотерапия қолданылады.

Если вы хотите получить второе мнениеЕкінші пікір алғыңыз келсе

Чтобы врач мог содержательно ответить, соберите: заключения и, по возможности, снимки УЗИ, КТ или МРТ на диске; заключение гистологии после биопсии или выскабливания — а если есть, то и стёкла или блоки ткани; результаты анализов крови, включая CA-125, если он сдавался; выписки об уже проведённом лечении. Чем полнее пакет документов, тем точнее и быстрее ответ.Дәрігер мазмұнды жауап беруі үшін мыналарды жинаңыз: УДЗ, КТ немесе МРТ қорытындылары және мүмкіндігінше дискідегі суреттері; биопсиядан не қырнаудан кейінгі гистология қорытындысы — бар болса, тін шынылары мен блоктары да; қан талдауларының нәтижелері, тапсырылса CA-125 қоса; бұрын жүргізілген ем туралы көшірмелер. Құжат топтамасы неғұрлым толық болса, жауап соғұрлым дәл әрі жылдам болады.

Biruni Medical — официальный партнёр Biruni University Hospital в Стамбуле. Гинекологическая онкология, медицинская онкология и лучевая терапия работают в одном комплексе. Мы помогаем подготовить документы, передаём их врачу и сопровождаем общение на казахском и русском языках. Оценить ситуацию и предложить план может только врач — после изучения документации и осмотра. Подробнее — на странице гинекологической онкологии, а порядок организации поездки описан в статье о лечении в Турции для казахстанцев.Biruni Medical — Стамбұлдағы Biruni University Hospital-дің ресми серіктесі. Гинекологиялық онкология, медициналық онкология және сәулелік терапия бір кешенде жұмыс істейді. Біз құжат дайындауға көмектесеміз, оларды дәрігерге жеткіземіз және қазақ, орыс тілінде қолдау көрсетеміз. Жағдайды бағалап, жоспар ұсынуды тек дәрігер — құжаттаманы зерделеп, тексергеннен кейін жасай алады. Толығырақ — гинекологиялық онкология бетінде, ал сапарды ұйымдастыру тәртібі қазақстандықтарға арналған Түркияда емделу мақаласында сипатталған.

Частые вопросыЖиі қойылатын сұрақтар