Лимфома: симптомы, диагностика и лечение рака лимфыЛимфома: белгілері, диагностикасы және лимфа обырының емі

Лимфоузлы увеличиваются постоянно — при ангине, простуде, зубной инфекции — и обычно уменьшаются сами за пару недель. Поэтому уплотнение на шее мало кого пугает. Проблема начинается, когда узел не болит, не уменьшается и со временем становится больше, а к нему добавляются ночная потливость, слабость или похудение. Это сочетание стоит показать врачу. Эта статья — о том, что такое лимфома, как её распознают и что важно знать, если диагноз уже поставлен.Лимфа түйіндері үнемі ұлғайып отырады — баспада, суық тигенде, тіс инфекциясында — және әдетте екі-үш аптада өздігінен кішірейеді. Сондықтан мойындағы тығыздық көп адамды қорқытпайды. Мәселе түйін ауырмай, кішірейместен, уақыт өте келе үлкейе бастағанда, оған түнгі тершеңдік, әлсіздік немесе арықтау қосылғанда басталады. Бұл үйлесімді дәрігерге көрсеткен жөн. Бұл мақала — лимфома дегеніміз не, оны қалай анықтайды және диагноз қойылып қойған болса, нені білу маңызды екені туралы.

Что такое лимфомаЛимфома дегеніміз не

Лимфатическая система — сеть лимфоузлов, лимфатических сосудов и лимфы, которая помогает организму бороться с инфекциями. Её главные клетки — лимфоциты, один из видов белых кровяных клеток. Лимфома возникает, когда лимфоциты из-за генетических изменений начинают размножаться бесконтрольно. Аномальные клетки вытесняют здоровые и нарушают работу органов, в которых накапливаются.Лимфа жүйесі — ағзаға инфекциялармен күресуге көмектесетін лимфа түйіндері, лимфа тамырлары және лимфа желісі. Оның басты жасушалары — ақ қан жасушаларының бір түрі, лимфоциттер. Лимфома лимфоциттер генетикалық өзгерістерге байланысты бақылаусыз көбейе бастағанда пайда болады. Қалыптан тыс жасушалар сауларын ығыстырып, өздері жиналатын мүшелердің жұмысын бұзады.

Два основных видаЕкі негізгі түрі

Лимфомы делят на две большие группы — лимфому Ходжкина и неходжкинские лимфомы. Лимфому Ходжкина отличает особый тип клеток — клетки Рид — Штернберга, которые видны под микроскопом. Неходжкинские лимфомы гораздо разнообразнее: внутри этой группы много подтипов, которые различаются генетическим профилем, свойствами клеток и тем, как распространяется болезнь. Одни растут медленно, другие — быстро и агрессивно.Лимфомаларды екі үлкен топқа бөледі — Ходжкин лимфомасы және ходжкиндік емес лимфомалар. Ходжкин лимфомасын микроскоппен көрінетін ерекше жасуша түрі — Рид — Штернберг жасушалары ажыратады. Ходжкиндік емес лимфомалар әлдеқайда әралуан: бұл топтың ішінде генетикалық бейіні, жасуша қасиеттері және аурудың таралу жолы бойынша ерекшеленетін көптеген кіші түрлер бар. Біреулері баяу өседі, басқалары — жылдам әрі агрессивті.

Именно поэтому слово «лимфома» само по себе мало говорит о прогнозе и лечении. Всё решает точный подтип, который определяют только по биопсии. Если у вас на руках заключение, где написано просто «лимфома» без уточнения, это повод спросить врача о полном гистологическом и иммуногистохимическом исследовании.Дәл сондықтан «лимфома» сөзінің өзі болжам мен ем туралы аз айтады. Бәрін тек биопсия бойынша анықталатын нақты кіші түрі шешеді. Егер қолыңыздағы қорытындыда нақтыламай жай «лимфома» деп жазылса, бұл дәрігерден толық гистологиялық және иммуногистохимиялық зерттеу туралы сұрауға себеп.

Симптомы, на которые стоит обратить вниманиеНазар аударуға тұрарлық белгілер

Самый частый признак — безболезненное увеличение лимфоузлов на шее, в подмышках или в паху, которое становится заметнее в течение нескольких недель или месяцев. Часто к нему добавляются постоянная усталость, не проходящая после отдыха, повышение температуры, сильная потливость по ночам и похудение без видимой причины. Могут появляться кожный зуд и высыпания, а при поражении лимфоузлов в грудной клетке — кашель, одышка и боль в груди.Ең жиі белгі — мойындағы, қолтықтағы немесе шаптағы лимфа түйіндерінің ауырсынусыз ұлғаюы, ол бірнеше апта немесе ай ішінде айқындала түседі. Көбіне оған демалғаннан кейін де басылмайтын тұрақты шаршау, дене қызуының көтерілуі, түнде қатты терлеу және көрінер себепсіз арықтау қосылады. Терінің қышуы мен бөртпе пайда болуы мүмкін, ал кеуде қуысындағы лимфа түйіндері зақымданса — жөтел, ентігу және кеуденің ауыруы.

Отдельно стоит сказать о зуде: при лимфоме Ходжкина он встречается нередко, ощущается как жжение под кожей и может усиливаться ночью. Если сильный зуд держится без видимой кожной причины, особенно вместе с увеличенными лимфоузлами, об этом нужно сказать врачу. И всё же ни один из этих признаков по отдельности не означает лимфому — важны сочетание и то, что жалобы не проходят.Қышу туралы бөлек айтқан жөн: Ходжкин лимфомасында ол жиі кездеседі, тері астындағы күйдіру сияқты сезіледі және түнде күшеюі мүмкін. Егер қатты қышу көрінер тері себебінсіз сақталса, әсіресе ұлғайған лимфа түйіндерімен бірге болса, бұл туралы дәрігерге айту керек. Дегенмен бұл белгілердің ешқайсысы жеке-дара лимфоманы білдірмейді — үйлесімі мен шағымдардың басылмауы маңызды.

Что известно о причинахСебептері туралы не белгілі

Точная причина лимфомы неизвестна, но исследования выделяют факторы, которые повышают риск: нарушения иммунной системы, некоторые инфекции — в частности, вирус Эпштейна — Барр, случаи лимфомы у близких родственников, а также контакт с химическими веществами, особенно с сельскохозяйственными пестицидами и промышленными растворителями. Лимфома не заразна и не передаётся от человека к человеку.Лимфоманың нақты себебі белгісіз, бірақ зерттеулер қауіпті арттыратын факторларды атайды: иммундық жүйенің бұзылыстары, кейбір инфекциялар — атап айтқанда, Эпштейн — Барр вирусы, жақын туыстарда лимфоманың болуы, сондай-ақ химиялық заттармен, әсіресе ауыл шаруашылығы пестицидтерімен және өнеркәсіптік еріткіштермен байланыс. Лимфома жұқпалы емес және адамнан адамға берілмейді.

Как ставят диагнозДиагноз қалай қойылады

Всё начинается с осмотра и подробного расспроса. Затем назначают анализы крови: общий анализ показывает анемию или изменения числа белых клеток, ЛДГ отражает повреждение клеток, СОЭ — воспаление. Эти показатели помогают врачу составить картину и следить за болезнью, но сами по себе диагноз не ставят.Бәрі қараудан және толық сұрастырудан басталады. Одан кейін қан талдаулары тағайындалады: жалпы талдау анемияны немесе ақ жасушалар санының өзгерісін көрсетеді, ЛДГ жасушалардың зақымдануын, ЭТЖ қабынуды бейнелейді. Бұл көрсеткіштер дәрігерге көріністі құрып, ауруды бақылауға көмектеседі, бірақ өз алдына диагноз қоймайды.

Окончательный ответ даёт биопсия лимфоузла или поражённой ткани. Иногда нужна и биопсия костного мозга — чтобы понять, затронут ли он. Для определения распространённости болезни используют визуализацию, прежде всего позитронно-эмиссионную томографию (ПЭТ). Вместе эти данные определяют вид лимфомы и её стадию, а от них — весь дальнейший план.Түпкілікті жауапты лимфа түйінінің немесе зақымданған тіннің биопсиясы береді. Кейде сүйек кемігінің биопсиясы да керек — оның зақымданған-зақымданбағанын түсіну үшін. Аурудың таралуын анықтау үшін бейнелеу, ең алдымен позитронды-эмиссиялық томография (ПЭТ) қолданылады. Бұл деректер бірге лимфоманың түрі мен сатысын, ал солар арқылы бүкіл кейінгі жоспарды айқындайды.

Как лечат лимфомуЛимфоманы қалай емдейді

Лечением лимфом занимается гематолог. План зависит от вида и стадии лимфомы и общего состояния человека. Основные методы — химиотерапия, лучевая терапия, иммунотерапия и таргетные препараты. В части случаев рассматривают трансплантацию костного мозга, то есть стволовых клеток. Для некоторых видов лимфомы, которые вернулись после лечения, существует и CAR-T-клеточная терапия — о ней мы писали в отдельной статье.Лимфоманы гематолог емдейді. Жоспар лимфоманың түрі мен сатысына және адамның жалпы жағдайына байланысты. Негізгі әдістер — химиотерапия, сәулелік терапия, иммунотерапия және таргеттік препараттар. Кейбір жағдайларда сүйек кемігін, яғни бағаналы жасушаларды трансплантациялау қарастырылады. Емнен кейін қайталанған лимфоманың кейбір түрлері үшін CAR-T жасушалық терапиясы да бар — ол туралы жеке мақалада жаздық.

Длительность лечения тоже зависит от вида и стадии: на ранних стадиях курс обычно короче, при распространённой болезни лечение может занимать больше времени. У любого метода есть побочные эффекты. Химио- и лучевая терапия могут вызывать выпадение волос, тошноту, слабость и повышенную восприимчивость к инфекциям, иммунотерапия и таргетные препараты — сыпь, гриппоподобное состояние и аллергические реакции. Команда, которая ведёт лечение, отслеживает эти эффекты и при необходимости корректирует план и назначает поддерживающую терапию.Емнің ұзақтығы да түрі мен сатысына байланысты: ерте сатыларда курс әдетте қысқарақ, ауру таралған болса, ем көбірек уақыт алуы мүмкін. Кез келген әдістің жанама әсерлері бар. Химия және сәулелік терапия шаштың түсуін, жүрек айнуды, әлсіздікті және инфекцияларға бейімділіктің артуын тудыруы мүмкін, иммунотерапия мен таргеттік препараттар — бөртпені, тұмауға ұқсас жағдайды және аллергиялық реакцияларды. Емді жүргізетін топ бұл әсерлерді бақылап, қажет болса жоспарды түзетеді және демеуші ем тағайындайды.

Если вы хотите получить второе мнениеЕкінші пікір алғыңыз келсе

Подготовьте заключение биопсии с гистологией и иммуногистохимией; результат биопсии костного мозга, если она проводилась; снимки ПЭТ-КТ или КТ на диске, а не только описания; анализы крови, включая ЛДГ; выписки о проведённом лечении, если оно уже было, и список препаратов. Для пересмотра диагноза врачу иногда нужны сами гистологические стёкла или блоки — об этом стоит спросить в лаборатории заранее.Гистология мен иммуногистохимиясы бар биопсия қорытындысын; жасалған болса, сүйек кемігі биопсиясының нәтижесін; тек сипаттамасын емес, дискідегі ПЭТ-КТ немесе КТ суреттерін; ЛДГ қоса алғанда қан талдауларын; ем жүргізілген болса, ол туралы үзінді көшірмелерді және дәрілер тізімін дайындаңыз. Диагнозды қайта қарау үшін дәрігерге кейде гистологиялық шынылардың немесе блоктардың өзі керек болады — бұл туралы зертханадан алдын ала сұраған жөн.

Biruni Medical — официальный партнёр Biruni University Hospital в Стамбуле. Гематология, онкология и лучевое лечение находятся в одном комплексе, а отделение гематологии проводит трансплантацию костного мозга взрослым и детям. Мы помогаем подготовить документы, передаём их врачу и сопровождаем общение на казахском и русском языках. Предложить план может только врач — после изучения документов и осмотра. Подробнее — на странице гематологии; о лечении рака крови — в отдельном материале, а порядок организации поездки описан в статье о лечении в Турции для казахстанцев.Biruni Medical — Стамбұлдағы Biruni University Hospital-дің ресми серіктесі. Гематология, онкология және сәулелік ем бір кешенде орналасқан, ал гематология бөлімі ересектер мен балаларға сүйек кемігін трансплантациялайды. Біз құжат дайындауға көмектесеміз, оларды дәрігерге жеткіземіз және қазақ, орыс тілінде қолдау көрсетеміз. Жоспарды тек дәрігер — құжаттарды зерделеп, қарап шыққаннан кейін ұсына алады. Толығырақ — гематология бетінде; қан обырын емдеу туралы — жеке материалда, ал сапарды ұйымдастыру тәртібі қазақстандықтарға арналған Түркияда емделу мақаласында сипатталған.

Частые вопросыЖиі қойылатын сұрақтар